دفتر امور حقوقي و دعاوي تحت نظارت کلي معاونت حقوقي و امور مجلس انجام وظيفه نموده و اهم وظايف آن به شرح ذيل است:

وظيفه اصلي:

 مسئوليت حسن اجراي فعاليتهاي حقوقي و قضايي بخشهاي مختلف سازمان در چهارچوب قوانين و مقررات به منظور جلوگيري از تضييع حقوق قانوني سازمان و حمايت از حقوق بيمه شدگان و حفظ منافع سازمان و راهنمايي و ارائه طريق واحدهاي حقوقي استانها.

1. نظارت بر عملکرد واحدهاي حقوقي استانها, بررسي و مقايسه عملکردها, ارزيابي و سنجش کمي و کيفي عمليات و فعاليتها از طريق چک ليستهاي امتيازي, بازرسيهاي مستمر و برنامه ريزي شده, فرمهاي نظرسنجي, بررسي و تجزيه و تحليل آمار عملکردي به منظور اطمينان از رعايت ضوابط و دستورالعملها و انجام کارآمد امور.
2. راهبري فعاليتهاي مربوط به بررسي و طرح دعاوي حقوقي و جزايي سازمان عليه اشخاص حقيقي و حقوقي در مراجع قضايي و ساير مراجع ذيصلاح.
3. دفاع از دعاوي حقوقي و جزايي سازمان عليه اشخاص حقيقي و حقوقي و نيز پاسخگويي دقيق و مستند و مستدل به دعاوي مطروحه عليه سازمان به منظور دفاع از حقوق و منافع سازمان و پيگيري بر جريان تعقيب پرونده ها تا صدور حکم قطعي در موارد خاص.

1. متن لوايح دفاعيه حسب شکايات مطروحه در دادگاهها عليه سازمان در موارد خاص با همکاري واحدهاي ذيربط.
2. متن اظهارنامه قانوني و دادخواست عليه اشخاص حقيقي و حقوقي در مراجع قضايي در موارد خاص و پيگيري موارد حسب سير تشريفات قانوني آن تا حصول نتيجه.
3. راهبري فعاليتهاي مربوط به بررسي و اظهارنظر حقوقي در زمينه:
4. استانداردسازي قراردادها و موافقت نامه هاي ملاک عمل از نظر شکل و محتواي فيمابين سازمان و اشخاص حقيقي و حقوقي.
5. پيمانها, قراردادها, خريد, فروش, تهاتر املاک و موافقتنامه ها.
6. اختلافهاي ملکي, سوءاستفاده و تخلفات موسسات و اشخاص طرف قرارداد سازمان (در حوزه ستاد مرکز) با حفظ مصالح و منافع سازمان در چهارجوب قوانين و مقررات.
7. راهبري فعاليتهاي مربوط به امور حقوقي و قانوني به منظور وصول مطالبات سازمان در موارد عدم ايفاي تعهدات طرف قرارداد سازمان در موارد خاص از طريق وثايق در چهارچوب قوانين و مقررات مربوطه.
8. راهبري اقدامات لازم ظرف مهلت قانوني در خصوص درخواست تجديدنظر احکام صادره عليه سازمان و پيگيري تا حصول نتيجه قطعي در موارد خاص.
9. راهبري فعاليتهاي حقوقي امور مربوط به تسهيلات مالي اعطايي به کارکنان سازمان و بيمه شدگان و کليه اشخاص حقيقي و حقوقي حسب مورد و پيگيري موارد.
10. اهتمام در تکوين و تکميل بانک اطلاعات موارد حقوقي سازمان با تشريک مساعي واحدهاي ذيربط.
11. کسب آگاهي از اهداف و سياستها و خط مشي هاي کلي سازمان.
12. تهيه گزارش عملکرد سالانه و تطبيق آن با برنامه و بودجه مصوب و ارائه آن به مقام مافوق.

وظايف اجرايي :

1. بررسي و اظهارنظر حقوقي در خصوص پرونده هاي مطروحه اتباع بيگانه مرتبط با سازمان در مجامع بين المللي و پيگيري تا صدور حکم قطعي.
2. راهبري فعاليتهاي نظارتي و پيگيري در موارد خاص به منظور حصول اطمينان از وصول مطالبات.
3. حسب اسناد مالي و لازم الاجراء از قبيل وثايق اسناد رسمي و چک و... از طريق دواير اجرائي ثبت.
4. حضور فعال, به موقع و موثر در جلسات, محاکم و مراجع قضايي, ادارات سازمان) حسب مورد در موارد خاص و اداي توضيحات لازم مبتني بر مدارک مستند و مستدل به منظور دفاع از حقوق و منافع سازمان و پيگيري موارد.
5. شرکت در کميسيونهاي مربوط به مناقصه و مزايده (در موارد خاص) در چهارچوب قوانين و مقررات.
6. ارائه کمکهاي کارشناسي, تخصصي و نيازهاي اطلاعاتي به واحدهاي حقوقي استان در انجام امور حسب مورد.
7. شرکت فعال و موثر در جلسات و کميته هاي تخصصي مرتبط با حوزه مربوط در چارچوب قوانين و مقررات و با توجه به اختيارات تفويضي.
8. شرکت در همايش و جلسات به منظور بالا بردن ارتقاء دانش شخصي در زمينه هاي مربوطه.
9. تهيه و تنظيم بخشنامه ها و دستورالعمل هاي حوزه تابعه جهت تصويب مراجع ذيصلاح و ارائه طريق واحدهاي ذيربط در زمينه اجراي موارد مذکور.
10. اتخاذ تصميم در مورد مرخصي و پيشنهاد ترفيع, انتصاب و انتقال کارکنان و ساير موارد اداري و پرسنلي در محدوده اختيارات و مقررات مربوطه.
11. پيشنهاد و اظهارنظر در خصوص ارزيابي و شايستگي و سنجش کارايي و اثربخشي افراد تحت سرپرستي
12. تشريک و تلفيق مساعي با افراد تحت سرپرستي به منظور حصول اطمينان از انجام بهينه و مطلوب وظايف محوله و استفاده صحيح از نيروي انساني موجود.